Author: jyotish mitra milind

ज्योतिष सल्ला व मार्गदर्शन Astrological guidence and Counseling by jyotish mitra milind, Expertise in Dasha Reading. Working in this field from 2009.

विशाखा नक्षत्र विचार


विषय : विशाखा नक्षत्र विचार

संकलक : ज्योतिष मित्र मिलिंद

संदर्भ : नक्षत्र ज्योतिष

नमस्कार,

आज आपण विशाखा नक्षत्राबद्दल माहिती घेणार आहोत. विशाखा हे नक्षत्र चक्रातील १६ वे क्रमांकाचे नक्षत्र असून नक्षत्राचा आकार दाराला बांधलेल्या तोरणासारखा भासतो. विशाखालाच ‘राधा’ असेही म्हटले आहे. या नक्षत्रामध्ये एकूण ४ तारे असले तरी त्यातील २ च तारे जरा ठळक व एका रेषेत पण आडवे भासतात. नक्षत्रामधील २ तारे तोरणासारखे असून जरा हिरवट पांढऱ्या रंगाचे व बरेच तेजस्वी दिसतात. वैशाख महिन्यात हे नक्षत्र रात्रभर आकाशात दिसू शकते. काहींच्या मते याची आकृती पोवळ्यासारखी आहे. विशाखा नक्षत्राचे इंग्रजी ‘अल्फा लिब्रा’ आहे.

या नक्षत्राचे पहिले ३ चरण तूळ राशीत व ४ थे चरण वृश्चिक राशीत असल्याने हे चतुष्पाद आहे. हे नक्षत्र अधोमुख, मिश्र साधारण व अंधलोचनी आहे. नक्षत्राचा स्वामी गुरु, दैवत इंद्राग्नी व राशी स्वामी शुक्र व मंगळ असल्याने या नक्षत्रात गुरूची अप्रतिम विद्वत्ता, शुक्राचा व्यवस्थितपणा व मंगळाची खलबुद्धी यांचा सुंदर मिलाफ दिसून येतो. या नक्षत्राच्या ४ चरणावर अनुक्रमे मंगळ, शुक्र, बुध व चंद्र यांचे स्वामित्त्व दिसते.

विशाखा नक्षत्राला तराजूचा दांडा असेही म्हणतात. हे नक्षत्र राक्षसगणी व तामसी असल्याने जरा अशुभच आहे. तसेच हे आश्रित असून या नक्षत्रावर जन्मलेले जातक थोरा-मोठ्यांच्या सहाय्याने पुढे येतात. विशाखा नक्षत्र जातक विद्वान पण रजोगुणी, तामसी, हट्टी, थोडे चिडखोर, हौशी, रसिक पण उथळ्या व खर्चिक वृत्तीचे, थोडे भांडखोर, लोभी, गोड बोलणारे, स्त्रीलंपट, थोड्या अविचारी, उलट उत्तरे देणारे असू शकतात. फार उच्च ध्येय किंवा महत्त्वाकांक्षा नसून खावे-प्यावे, मजा करावी असा स्वभाव दिसून येतो. विशाखा नक्षत्र धनाच्या दृष्टीनेही साधारण आहे.

विशाखा नक्षत्र पुरुष व स्त्रियांना मध्यमच आहे. पुरुषांना लागणारा स्वावलंबीपणा, पराक्रम, अधिकार गाजवण्याची वृत्ती, धाडस हे गुणधर्मच जास्त प्रमाणात दिसून येतात. विशाखा नक्षत्रावर जन्मणारे पुरुष जातक उंच, सडपातळ, प्रमाणशीर पण लांबट अवयव, उभट चेहरा व हाडापेराने जरा मजबूत, सडसडीत व जरा काटक दिसतात. चेहऱ्यावर मात्र बुद्धीमत्ता व विद्वत्तेचे तेज दिसून येते.

विशाखा नक्षत्र स्त्रियांना हे नक्षत्र साधारण आहे. कारण सौंदर्यकला अथवा धनाच्या दृष्टीने ते कमी प्रतीचेच आहे व अनिष्ट असता सद्गुणापेक्षाही दुर्गुणच जास्त आढळतात. या नक्षत्रावर जन्मलेल्या स्त्रियांचा बांधा उंच, सडपातळ, प्रमाणशीर असतो. कपाळ रुंद पण चेहरा त्रिकोणी दिसतो. नाक सरळ असते. सडसडीत असल्या तरी पुरुषीवृत्ती व बांधा दिसून येतो. नाजूकपणा, कोमलपणा, सौंदर्यहानी, हळवेपणा अथवा नीटनेटकेपणा, व्यवस्थितपणा, अथवा कलाकौशल्याची अजिबात आवड दिसून येत नाही. मात्र बुद्धीमत्ता व विद्वत्ता चांगली असते. विशाखा नक्षत्री बुध, गुरु असता त्या उच्च शिक्षण घेतलेल्या असतात. खाणेपिणे, कपडालत्ता, छानछोकीपणा, रंगेलपणा, खर्चिक वृत्ती, उधळेपणा असू शकतो. उपभोग (ऐहिक) व देह सौख्याकडे जास्त प्रवृत्ती असते. चालणे झपझप असले, तरी जरा धांदरट व जरा नीट नेटकेपणाचा अभाव असतो. असतात. फॅशनची आवड असली तरी तारतम्य, रंगसंगती या बाबत कमी आस्था दिसून येते. दागदागिने, उंची वस्त्रे, फुले, वेण्या यांचाही फार शौक नसतो. सिनेमा, नाटके व करमणुकीच्या साधनांची बरीच आवड असते.

विशाखा नक्षत्राखाली येणारा साधारण वर्ग बुद्धीमान लोक, शिक्षक, प्रोफेसर्स, सरकारी किंवा खाजगी कंपन्या क्षेत्रातील सेवक व अधिकारवर्ग, लहान लहान व्यापारी, वकील, इंजिनिअर्स, औषधी कंपनीत काम करणारा वर्ग, प्रवासी व बांधकाम खात्यात काम करणारा वर्ग इ आढळून येतात.

विशाखा नक्षत्री रवि फारसा अनुकूल नसतो. रवि असता बांधा उंच, सडपातळ पण जरा अशक्तच व नाजूक असतात. शारीरिक उर्जा कमी असून बुद्धीमत्ता साधारण असते. अधिकारयोग मिळत नाहीत. विशाखा नक्षत्री चंद्र असता जरा आडवा परंतु प्रमाणशीर बांधा, देखणा पण रागीट चेहरा, विद्या व बुद्धी कमी, गूढ व दुष्ट मनाचा. थोडा द्वेषी, चैनी, खर्चिक व उधळ्या असतो. छानछोकीकडे जास्त लक्ष असते.

विशाखा नक्षत्री मंगळ असता सडसडीत, उंच चपळ असतो. मंगळ मेडिकल लाईनचे शिक्षण किंवा सायन्सला बरा. औषधी वस्तूंचा व्यापार अथवा औषधी वस्तूंच्या दुकानात अथवा कारखान्यात नोकरी मिळेल. अपघात व वारंवार संकटे भोगणारा.

विशाखा नक्षत्री बुध असता शरीरप्रकृती व बुद्धीच्या दृष्टीने बरा असतो. बुद्धी तीष्ण, खोल व कुशाग्र असते. बांधा जरा आडवा पण चपळ व भरलेला असतो. मात्र स्वभावाने हे जातक खलबुद्धी, स्वार्थी, थोडे कुमार्गी व अतिव्यवहारी असू शकतात.

विशाखा नक्षत्री गुरु बुद्धी व विद्येच्या दृष्टीने अनुकूल असतो, पण शरीरप्रकृती व धनाच्या दृष्टीने फारसा अनुकूल नसतो. गुण चांगले पण नशीब प्रतिकूल असते. बांधा उंच, सडपातळ पण जरा नाजूक व अशक्त असतो. पचनशक्ती व रोगप्रतिकारक शक्ती कमी असते. दम लागणे किंवा रक्तदाबाचे विकार लवकर होतात. शिक्षक, प्रोफेसर, वकील या शिक्षणाला हा गुरु उत्तम, मात्र त्यांना गुणवत्तेप्रमाणे नोकरीत यश मिळत नाही.

विशाखा नक्षत्री शुक्र प्रमाणशीर व देह व बांधा देतो. मात्र चेहऱ्यावर शुक्राचे सौंदर्य, मोहकपणा अथवा आकर्षकपणा कमी आढळतो. शुक्राच्या शुभ गुणधमपिक्षा अशुभ गुण जास्त दिसून येतो. बुद्धी, विद्या व कला साधारण असतात. व्यवस्थितपणा, नीटनीटकेपणा, टापटीप कमी असून स्वच्छंदी, चैनी, खर्चिक, उधळ्या, विलासी व रंगेल असू शकतो. बिघडलेला असता अविचारी, व्यसनी, वाईट वासनेचा, स्त्री लंपट, स्वच्छंदी व अनीतीच्या मार्गाने जाणारा व त्यामुळे शरीरप्रकृती रोगी व खराब करून घेणारा आढळतो. विशाखा नक्षत्री शनि असता हाडापेराने मजबूत पण हाडाळ, जरा वेडावाकडा बांधा, चेहरा उदास, गंभीर व प्रौढ दिसणारा असतो. स्वभाव कुजका, द्वेषी, कपटी दुसऱ्यांच्या दुःखात आनंद मानणारा, स्वार्थी, अविचारी, कंजूष, लोभी व गूढविद्येची (पिशाच्च) आवड असणारा असतो. बुद्धीमान, विद्वान व शिकलेला असला तरी त्याचा फार फायदा कमी होतो.

विशाखा नक्षत्री राहू शरीरप्रकृती व बुद्धीमत्ता यांच्या दृष्टीने उत्तम असतो. मात्र अतिसाहसी, धाडसी व जरा पापी वृत्तीचा, चैन, मजा, देहसौख्य, ख्याली- खुशाली यांचेकडे ओढ असू शकतो. बिघडलेला असता तर गुन्हेगारीच्या मार्गाने अथवा अनैतिक धंदे करून द्रव्य मिळविण्याकडे प्रवृत्ती असते. विषारी प्राणी दंशाची भीती असते.

विशाखा नक्षत्री केतू हा फक्त दैविक, आध्यात्मिकदृष्ट्या बरा असतो. शरीरप्रकृती किंवा बुद्धीमत्ता यांच्या दृष्टीने साधारण.

विशाखा नक्षत्री हर्षल असता सडपातळ उंच बांध्याचा, बुद्धीमान पण विलक्षण डोक्याचा असतो. बुद्धी विधायक कायपिक्षा विध्वंसक मार्गाकडे वळू शकते. वागणे विक्षिप्त, लहरी व स्वैर असते.

विशाखा नक्षत्री नेपच्यूनही फारसा अनुकूल नसतो. शरीरप्रकृती मध्यम असून त्या मानाने नेहमी उदास व नैराश्यवादी दिसतात. गूढ रोग होतात.

विशाखा नक्षत्री होणारे रोग फारसे दाहक नसले, तरी बरेच रेंगाळणारे, चिकट व त्रास देणारे असतात. मूत्रपिंडाचे विकार, रक्तदाबाचे विकार, त्वचेचे विकार, रक्तदोष, पित्त, विषबाधा तसेच कंबर दुखणे, लघवीचे विकार, ओकाऱ्या, मळमळणे, मंगळ बिघडलेला असता गुप्तरोग, कावीळ, कापणे, भाजणे, खरचटणे अशा रोगांपासून भीती असते. स्त्रियांच्या कुंडलीत शुक्र बिघडलेला असता चक्कर, भोवळ व दम लागतो.

या नक्षत्राला शाखाहीन नक्षत्र असेही म्हणतात. म्हणून या नक्षत्रात गुरु किंवा शनि असता संतती होण्यात खूप अडचणी येण्याचा संभव असतो.

विशाखा नक्षत्री हस्ताक्षर वेडेवाकडे, तिरके, गचाळ व अव्यवस्थित आढळते. धावत्या लिपीत लिहिण्याची आवड असते. नक्षत्रावर ३ किंवा ६ अंकाचा प्रभाव वाढतो. गुरुचा पुष्कराज लाभदायक वाटतो. अंधलोचनी नक्षत्र असल्याने या नक्षत्रावर वस्तू हरवल्यास ती पूर्वेला लवकर सापडू शकते. हे नक्षत्र राक्षसगणी असल्याने मुहूर्तशास्त्रात शुभकार्यासाठी फारसे महत्त्वाचे नाही. हे अधोमुखी नक्षत्र विहिर खणण्यास आरंभ करणे, पुरलेले धन काढणे, जमीन नांगरणे, बी पेरणे, द्यूत खेळणे, राज्याभिषेक, बागाईत करणे, अग्निहोमादी क्रिया, दत्तक पुत्र घेणे या गोष्टींना चांगले.

ज्योतिष मित्र मिलिंद (पुणे)
संपर्क : 7058115947
(सशुल्क कुंडली मार्गदर्शन)

दग्ध राशी, पंचांगातील २७ नक्षत्र योग विचार


विषय : दग्ध राशी आणि पंचांगातील २७ नक्षत्र योग विचार

संकलक : ज्योतिष मित्र मिलिंद

संदर्भ : ज्योतिष सिद्धांत सार, ज्योतीर्मयुख 

नमस्कार,

हिंदू परिवारात पंचांगाचे महत्व अनन्यसाधारण आहे. ‘पंचांग’ जे ‘पाच अंगे’ म्हणजे तिथी, वार, नक्षत्र, योग आणि करण यांची माहिती देते. विवाह, उपनयनम, गृहप्रवेश इत्यादी महत्त्वाच्या कार्यक्रमांसाठी शुभ काळ मुहूर्त निश्चित करण्यासाठी सामान्यत: तिथी आणि वार हे गृहीत धरले जातात. नक्षत्र हा कुंडलीचा एक महत्त्वाचा पैलू आहे आणि भविष्य कथनासाठी अत्यंत उपयुक्त आहे. जन्मकुंडलीचे विश्लेषण करताना तिथी, वार, योग आणि करण यांचा क्वचितच विचार केला जातो. पण तिथी आणि योगाचे योग्य मूल्यमापन केल्यास ती फार उपयुक्त साधने बनू शकतात.

उदा. ज्या तिथीस आपला जन्म होतो, त्या तिथीनुसार काही राशी त्या जातकास निष्फळ अथवा निरुपयोगी ठरतात. त्यांना ‘दग्धा’ किंवा जळालेली रास म्हणतात.

आपल्या माहितीसाठी जन्म तिथी व त्यास अनुसरून दग्ध राशी देत आहे.

तिथी व दग्ध राशी

१.      प्रतिपदा : दग्ध राशी तूळ आणि मकर

२.  द्वितीया : दग्ध राशी धनु आणि मीन

३.  तृतीया : दग्ध राशी सिंह आणि मकर

४.  चतुर्थी : दग्ध राशी वृषभ आणि कुंभ

५.  पंचमी : दग्ध राशी मिथुन आणि कन्या

६.  षष्ठी : दग्ध राशी मेष आणि मकर

७.  सप्तमी : दग्ध राशी कर्क आणि धनु

८.  अष्टमी : दग्ध राशी मिथुन आणि कन्या

९.  नवमी : दग्ध राशी सिंह आणि वृश्चिक

१०.  दशमी : दग्ध राशी सिंह आणि वृश्चिक

११.  एकादशी : दग्ध राशी धनु आणि मीन

१२.  द्वादशी : दग्ध राशी तूळ आणि मकर

१३.  त्रयोदशी : दग्ध राशी वृषभ आणि सिंह

१४.  चतुर्दशी : दग्ध राशी मीन, मिथुन आणि कन्या

१५.  पौर्णिमा : दग्ध राशी नाही

१६.  अमावस्या : दग्ध राशी नाही

पारंपारिक ज्योतिष शास्त्रात २७ नक्षत्रांसाठी २७ योग सांगितलेले आहेत.

सूर्य रोज जवळपास ५९ कला एवढे अंतर पार करतो, तर चंद्र रोज ७९० कला एवढे अंतर पार करतो. योग म्हणजे चंद्र सूर्याच्या राशी-अंश-कला-विकालात्मक स्पष्ट भोगांची बेरीज. प्रत्येक ८०० कला इतक्या बेरेजेचा एक योग होतो. असे सत्तावीस योग आहेत. पहिला योग विष्कंभ आहे. पंचांगात योगाची समाप्तीची वेळ दिलेली असते. नक्षत्र व योगाची सुद्धा वृद्धी व क्षय होतो. वैधृती व व्यतिपात हे दोन योग शुभकार्यास वाईट समजले जातात. या योगावर जन्म झाल्यास शांती करावी असे सांगितले जाते.

कांही योग असे आहेत कीं, त्यांच्या आरंभापासून कांही घटिकांपर्यंत त्यांचा दोष असतो.

विष्कंभ आणि वज्र या योगांचा दोष आरंभापासून तीन घटिकांपर्यंत असतो.

परिधयोगाचा पूर्वार्ध संपेपर्यंत,

शूल योगाचा पहिल्या पांच घटिकांपर्यंत,

व्याघातयोगाचा नऊ घटिकांपर्यंत

गंड आणि अतिगंड योगांचा पहिल्या सहा घटिकांपर्यंत दोष असतो.

म्हणून तेवढ्या घटिका सोडून त्या त्या योगांवर शुभकार्ये करण्यास कांही हरकत नाहीं.

प्रत्येक योग विशिष्ट व्यक्तिमत्त्वाच्या वैशिष्ट्यांशी संबंधित असतो जो त्या विशिष्ट योगाच्या अंतर्गत जन्मलेल्या व्यक्तीमध्ये आढळण्याची शक्यता असते. ज्या नक्षत्रावर हा योग होतो, त्या नक्षत्राच्या उडू दशेत हे फळ प्रकर्षाने जाणवते. २७ योग व फळे खालीलप्रमाणे आहेत.

१.      विष्कंभ योग : योग फळ – इतरांवर विजय प्राप्ती व समृद्धी आणि संपत्तीचे वरदान आहे.

२.  प्रीती योग : योग फळ – सर्वांचा प्रिय आहे, विभिन्न लिंगी लोकांना आकर्षित करणारा

३.  आयुष्मान योग : योग फळ – चांगले दीर्घायुष्य आणि आरोग्य

४.  सौभाग्य योग : योग फळ – सुख आणि सुखसोयींनी आशीर्वादित

५.  शोभन योग : योग फळ – कामुक, लैंगिक मानसिकता

६.  अतिगंड योग : योग फळ – खूनशी स्वभाव, अडथळे आणि अपघातांचा सामना करावा लागणे

७.  सुकर्म योग : योग फळ – चांगली आणि उदात्त कृत्ये करणे, श्रीमंती

८.  धृती योग : योग फळ – इतरांच्या पैशात आणि स्त्रियांमध्ये गुंतलेला

९.  शूल योग : योग फळ – संतापी आणि भांडखोर

१०.   गंड योग : योग फळ – वाईट सवयी, चारित्र्य

११.   वृद्धी योग : योग फळ – दिवसेंदिवस परिस्थितीत सुधारणा, बुद्धिमान

१२.   ध्रुव योग : योग फळ – मनाची स्थिरता आणि आर्थिक स्थैर्य.

१३.   व्याघात योग : योग फळ – क्रूर स्वभाव

१४.   हर्षण योग : योग फळ – नेहमी आनंदी आणि हुशार

१५.   वज्र योग : योग फळ – श्रीमंत आणि कामुक.

१६.   सिद्धी योग : योग फळ – इच्छापूर्ती दायक, इतरांचा रक्षणकर्ता

१७.   व्यतिपात योग : योग फळ – अविश्वसनीय

१८.   वरियान योग : योग फळ – वाईट चारित्र्य आणि कामुक

१९.   परीघ योग : योग फळ – श्रीमंत आणि भांडखोर

२०.   शिव योग : योग फळ – राजगौरव, शास्त्र पारंगत, शीतल आणि शांत आणि श्रीमंत

२१.   सिद्ध योग : योग फळ – सुस्वभावी, धार्मिक संस्कारात रुची

२२.   साध्य योग : योग फळ – चांगुलपणा, सद्वर्तणूक

२३.   शुभ योग : योग फळ – धनवान, कीर्तिमान, गोरा

२४.   शुक्ल योग : योग फळ – डळमळणारे मन, सदाचारी, बोलका आणि आवेगपूर्ण.

२५.   ब्रह्म योग : योग फळ – अत्यंत गुप्त, उच्च महत्वाकांक्षा, न्याय करण्याची क्षमता

२६.   इंद्र योग : योग फळ – धनवान, शिक्षित आणि लोकोपयोगी.

२७.   वैधृती योग : योग फळ – धूर्त, गंभीर, श्रीमंत आणि बलवान

ज्योतिष मित्र मिलिंद (पुणे)
संपर्क : 7058115947
(सशुल्क कुंडली मार्गदर्शन)

अक्षर ब्रह्म


विषय : अक्षर ब्रह्म

संकलक : ज्योतिष मित्र मिलिंद

संदर्भ : मानवी जीवनातील गूढ रहस्ये, ॐ हा गुरु

नमस्कार,

लहानपणी सर्वात प्रथम काय शिकवले जाते तर अक्षर ओळख. आज आपण अक्षराचे मूळ स्वरूपाचा बोध घेणार आहोत. अक्षरामध्ये अवघे ब्रह्म व देवदेवता वसलेली आहेत, हे पाहणार आहोत. अ क्षर म्हणजे कधी ही नष्ट न पावणारे ते परम तत्व.

सोळा स्वर छत्तीस व्यंजने मिळून बावन्न अक्षरे तयार होतात. या बावन्न अक्षरांना बावन्न मातृका असे म्हटले जाते. बावन्न मातृका संपूर्ण मंत्र शास्त्राचे मूळ आहे. या आपल्या मुखामध्ये असणारे वायू योग्य प्रकारे वळविल्यानंतरच या बावन्न मातृकांचा उच्चार करता येतो. आमच्या बालपणामध्ये लृ या अक्षराचा उच्चार कसा करायचा हे आम्हाला शिकविले गेले नाही व आजकालच्या मुलांना ङ या अक्षराचा उच्चार करता येत नाही. तसेच ञ या अक्षराचाही उच्चार करता येत नाही.

शरीरातील वायुला योग्य प्रकारे वळवून स्वरयंत्राद्वारे बाहेर आणल्यानंतरच मातृकांचा योग्य प्रकारे उच्चार होतो. आमच्या अक्षरांचे आकारही विशिष्ट पद्धतीने ठरविण्यात आलेले आहेत.

उदा. ऐं हे सरस्वती बीज आहे. मोर हे सरस्वतीचे वाहन आहे व ऐं हा आकार मोरासारखा आहे.

लं हे पृथ्वीतत्त्वाचे बीज आहे. मनुष्य मांडी घालून बसल्यानंतर त्या मांडीचा आकार या लं प्रमाणे होतो.

ॐ हे ब्रह्मा, विष्णू, महेश व सर्व देवी-देवता यांचे मूळ आहे. आपल्या शरीराचे जाणीवपूर्वक निरीक्षण केल्यास बऱ्याच ठिकाणी ॐ चा आकार दिसून येईल व ॐ हे सर्व देवी-देवतांचे आदिबीज असे का म्हटले जाते हे लक्षात येईल. राम म्हणाल्याने राम प्रसन्न होईल विष्णू म्हणाल्याने विष्णू प्रसन्न होईल. शिव म्हणाल्याने शिव प्रसन्न होईल. ॐ म्हणाल्याने सर्वच देवता एकदम प्रसन्न होतील. परंतु ही ॐ कार साधना प्रारब्धशुद्धी पूर्ण झाल्याशिवाय प्राप्त होत नाही. दुष्प्रवृत्तींचा समूळ नाश झाल्याशिवाय ॐ कार साधनेचे रहस्य प्राप्त होत नाही. म्हणून प्रत्येक मंत्राच्या अगोदर ॐ लावावा असे सांगितले जाते. यात उद्देश असा की कुठल्या ना कुठल्या रूपाने ॐचे उच्चारण होत राहावे म्हणजे एक ना एक दिवस खऱ्या ॐ चा लाभ होईल.

मातृकांच्या वरती अनुस्वार दिला की त्या मातृकेला शक्ती रूप प्राप्त होते उदाः र हे अक्षर आहे. तर रं हे अग्निबीज आहे. या अग्निबीजाचा जप केला असता अग्नी निर्माण करता येतो. या करिता हे बीज सिद्ध करावे लागते. या बीजमंत्राच्या जपाने सूक्ष्मदेह शुद्ध होतो. जे लोक खूपच अपवित्र असतात दुष्ट विचारांनी भरलेले असतात त्यांनी या बीजाक्षराचा जप केला असता त्यांच्या अंगाची आग होऊ लागते व जवळ जवळ सर्व समाजच अशुद्ध व दुष्ट विचारांनी भरलेला असल्याकारणाने रं या बीजमंत्राला सौम्य करून त्याचे राम या नाममंत्रात रूपांतर करण्यात आले व रामनाम समाजाला दिले गेले

अशा प्रकारे प्रत्येक अक्षरामध्ये प्रचंड शक्ती दडलेली आहे. जप करून या शक्तीला स्वतःच्या अंगात निर्माण करावी लागते. प्रत्येक बीजाक्षराची एक एक देवता असून या देवता विशिष्ट प्रकारच्या मर्यादित सामर्थ्याने युक्त असतात. दोन अक्षरे एकत्र जोडल्यानंतर आणखी एक वेगळ्याच प्रकारची शक्ती निर्माण होते. ही शक्ती एक अक्षरी बीजापेक्षा जास्त शक्तिशाली असते.

उदा. हीं हे भुवनेश्वरी बीज असून या बीजाक्षराच्या जपाने ज्ञान व सामर्थ्य प्राप्त होते. शिव, विष्णू व भुवनेश्वरी देवी अशा तीनही देवता या एकाच बीजाक्षरात राहतात.

श्रीं हे महालक्ष्मीचे बीज असून या बीजमंत्राच्या जपाने महालक्ष्मीची प्रसन्नता प्राप्त होते.

क्लीं हे काली बीज आहे. या बीजाक्षराच्या जपाने अनेक विद्या प्राप्त होतात. क्लीं या बीजाचे सौम्य रूपांतर कृष्ण असे केले गेले व सामान्य लोकांना कृष्णभक्ती करण्यास सांगितले गेले.

गं हे गणपतीचे बीज आहे

द्राम् हे दत्तात्रेयांचे बीज आहे..

छोट्याशा बीजाक्षरामध्ये अद्भुत सामर्थ्य असते. बीजाक्षरे व त्याचा परिणाम यांचा अभ्यास करून दोन-दोन, तीन-तीन बीजाक्षरे एकत्र करून साधक जप करतात व अद्भुत सामर्थ्य प्राप्त करतात. काही काही मंत्रांमध्ये तर दहा-दहा, वीस-वीस बीजाक्षरे असतात व प्रत्येक बीज शरीरामध्ये विशिष्ट प्रकारचे सामर्थ्य तयार करते.

ऐं ह्रीं श्रीं या बीजाक्षरांमध्ये सरस्वती, भुवनेश्वरी व लक्ष्मी अशा तीन देवतांचे तेज आहे.

ऐं ॐ ऐं या मंत्रामध्ये सरस्वतीचे तेज असून, या मंत्राच्या जपाने बुद्धी तेजस्वी होते.

ऐं क्लीं सौः हा बाला त्रिपूरा देवीचा मंत्र असून, या मंत्राच्या जपाने समृद्धी व सफलता प्राप्त होते.

ऐं ह्रीं श्रीं क्लीं या मंत्रामध्ये चार देवतांचे तेज असून, या मंत्राच्या जपाने आर्थिक सुबत्ता प्राप्त होते.

ॐ द्राम् ॐ हा दत्तात्रेयांचा बीज मंत्र असून, या मंत्राच्य जपाने दत्तात्रेयांची कृपा प्राप्त होते. तसेच योगातील रहस्यांचे ज्ञान प्राप्त होते व संकटे दूर होतात, तेजस्विता प्राप्त होते.

अपवित्र, स्वार्थी किंवा संकुचित बुद्धीच्या साधका बीजाक्षरांचा जप केला असता त्याला खूप त्रास होतो. बीजाक्षरांच जप करणारा साधक नि:स्वार्थ बुद्धीचा, परोपकारी व मोठ्य मनाचा असावा लागतो. तरच बीजाक्षरांमध्ये असलेली शक्ती त ग्रहण करू शकतो.

एक अपात्र साधक एका बीजाक्षराचा अखंड जप कर असे. त्याचे मन अशुद्ध होते. २५-३० लाख जप झाल्यानंतर त्याला जिकडे-तिकडे आगीचे लोळ दिसू लागले. आकाश लाल दिसू लागले व त्याला पराकोटीची भीती वाटू लागली व त्याने मंत्रजप करणे सोडून दिले. असे प्रकार घडू नयेत म्हणून बीजाक्षराच्या जोडीला देवतेच्या नावाचे संपुट लावून जप करणे चांगले असते.

उदा. ॐ द्राम् दत्तात्रेयाय नमः

ॐ ऐं ह्रीं श्रीं क्लीं परमेश्वरी स्वाहा

ॐ दुम् दुर्गायै नमः

ॐ श्रीं महालक्ष्म्यै नमः

ॐ ऐं सरस्वत्यै नमः

ॐ नहीं भुवनेश्वरी नमः

अशा प्रकारे देवतांच्या नावाने संपुट लावून व शेवटी नमः किंवा स्वाहा पल्लव लाविले असता बीजमंत्राचे तेज सौम्य व सुखकर होते. याशिवाय देवतेची कृपा होते. परंतु काही माणसे अशा जपातील तेजही ग्रहण करू शकत नाहीत. अशा लोकांनी फक्त नाममंत्राचा जप करावा. नाम जपाने कसलेही नुकसान होत नाही. चित्त शुद्ध होते. मन बलवान होते. अंगी सात्त्विकता वाढू लागते, सद्गुण निर्माण होतात व मंत्रजप करण्याची योग्यता प्राप्त होते.

श्री दत्त जय दत्त,

ॐ नमो नारायणाय,

ॐ दत्त दुर्गा ॐ

ॐ नम: शिवाय

अशा विविध नाममंत्रांनी परमेश्वराचे अखंड नामस्मरण केले असता अनेक वर्षांनंतर अंगी सात्त्विकता वाढू लागते. सद्प्रवृत्ती वाढू लागतात व साधना करण्याची पात्रता निर्माण होते.

अक्षर ब्रह्माच्या सहाय्याने असंख्य देव-देवतांची शक्ती आपल्यात निर्माण करता येते, इतकेच नव्हे तर असंख्य प्रकारच्या शस्त्रास्त्रांची निर्मितीही करता येते. उदा. अग्नी अस्त्र, पर्जन्य अस्त्र, ब्र्हमास्त्र ई. या अस्त्र विद्येच्या द्वारा प्रचंड संहार घडवून आणता येतो. एकंदरीत असे म्हणावे लागते, की अक्षरांनी काय होत नाही?

प्राचीन काळामध्ये मंत्राच्या सहाय्याने पाऊस पाडला जात असे. वादळे निर्माण केली जात असत, अग्नीचा वर्षाव केला जात असे, अशा प्रकारे विविध प्रकारच्या अस्त्रांची निर्मिती केवळ मंत्रांद्वारे केली जात असे. सुमारे पाच हजार वर्षांपूर्वी अशा प्रकारच्या विद्या अस्तित्वात होत्या. परंतु या विद्यांचा प्रचंड प्रमाणात दुरुपयोग झाल्या कारणाने या विद्या लोप पावल्या.

आजही असे साधक आहेत, की जे मंत्राने अग्नी निर्माण करतात, मंत्राने पाऊस पाडतात किंवा मंत्राने वादळे निर्माण करू शकतात,पण ते प्रसिद्धीपासून अलिप्त राहून एकांत स्थळी अखंड साधनेत मग्न असतात. अशा प्रकारे शब्द ब्रह्मामध्ये विविध प्रकारचे सामर्थ्य आहे. त्याचा सदुपयोग केला असता मनुष्य देव होऊ शकतो व दुरुपयोग केला असता माणसाचा राक्षस होतो.

सर्व देवतांचे व सर्व अक्षरांचे मूळ ॐ आहे. ॐ च्या ध्वनीमध्ये बावन्न मातृका सामावलेल्या आहेत. सर्व देव-देवता सामावलेल्या आहेत, सर्व विद्या सामावलेल्या आहेत, सर्व ज्ञान सामावलेले आहे, सर्व कला सामावलेल्या आहेत. फक्त या अक्षर ब्रह्माची साधना करण्याकरिता आवश्यक असणारी पवित्रता व योग्यता आपल्या अंगी असावी लागते. निःस्वार्थ बुद्धीच्या साधकांना ॐ काराच्या साधनेने कुंडलिनी जागृतीचा अनुभव येतो. षड्चक्रे जागृत होतात. विविध प्रकारचे ज्ञान होते. वातावरणातील देव-देवता व सिद्धपुरुष यांची दर्शने होतात, त्यांच्याकडून मार्गदर्शन प्राप्त होते. ध्यानामध्ये विविध प्रकारची दृश्ये दिसू लागतात. चिदाकाशात प्रवेश प्राप्त होतो. मरणाच्या चक्रातून सुटका होते. जन्म-अक्षर ब्रह्माच्या उपासनेने साधक जीवनमुक्त होतो, सिद्ध होतो, परमेश्वराशी एकरूप होतो. फक्त सद्बुद्धीने अक्षर ब्रह्माचा सदुपयोग करायला हवा. रावण, कुंभकर्णादी राक्षसांनी अक्षर ब्रह्माचा दुरुपयोग करून कुल संहार घडवून आणला होता. असे हे अक्षर ब्रह्म. सदुपयोग केला तर ब्रह्म पद प्राप्त करून देते व दुरुपयोग केला तर भ्रमात भरकटवीत राहते. 

‘रं’ या मंत्रामध्ये अग्नी निर्माण करण्याचे सामर्थ्य आहे त्याचा मानसिक जप केला असता सूक्ष्मशरीर शुद्ध होण्यास मदत होते.

फार पूर्वी अनेक लोकांनी रं या मंत्राचा जप करून अनेक शक्ती प्राप्त केल्या. कालांतराने मंत्रातील तेज व शक्ती ग्रहण करण्यासाठी जे मनोबल लागते ते मनोबल कमी झाले. माणसे मानसिकरीत्या दुर्बल होऊ लागली. माणसांची मने दुर्बल झाली. रं या बीजाक्षराची साधना केल्यानंतर माणसांना सगळीकडे अग्री ज्वाला दिसू लागल्या. यामुळे तात्कालीन ऋषींनी रं या बीजाक्षराचे रूपांतर राम असे केले व राम मंत्राचा जप करण्यास जनतेला सांगितले. अशा प्रकारे राम नामाचा प्रसार सर्वत्र झाला.

रं हे बीजाक्षर तेजतत्त्वाचे कारक आहे. या बीजाक्षराच्या जपाने तेजतत्त्व (अग्नी तत्व) सिद्ध होते. सूक्ष्म शरीर शुद्ध होते. प्रकाशमय मार्गात प्रवेश प्राप्त होतो. मेष, सिंह, धनु या राशीच्या लोकांनी रं हे बीजाक्षर असलेल्या नामाचा जप करावा. उदा. ॐ रं किंवा राम नामाचा जप. यांचा मार्ग योग हा मार्ग आहे.

लं हे बीजाक्षर पृथ्वीतत्त्वाचे द्योतक आहे. या बीजाक्षराचा जप केल्याने पृथ्वीतत्त्वातून आपतत्त्वाकडे जाणारा मार्ग मिळतो. वृषभ, कन्या मकर या राशीच्या लोकांनी लं हे बीजाक्षर असलेल्या नामाचा जप करावा. उदा. ॐ लं जय माई. यांचा मार्ग कर्म हा मार्ग आहे.

वं हे बीजाक्षर आपतत्त्वाचे (जलतत्व) कारक आहे. या बीजाक्षराचा जप केल्याने आपतत्त्वातून तेजतत्त्वाकडे जाण्याचा मार्ग मिळतो. मीन, वृश्चिक, कर्क या राशीच्या लोकांनी वं (गं) हे बीजाक्षर असलेल्या नामाचा जप करावा. उदा. ॐ वं (गं) गणपये नाम: . यांचा मार्ग ज्ञान हा मार्ग आहे.

यं हे बीजाक्षर वायुतत्त्वाचे कारक आहे. या बीजाक्षराच्या साधनेने विहंगम मार्गाचे ज्ञान होते. मिथुन, तुळ, कुंभ या राशीच्या लोकांनी लं हे बीजाक्षर असलेल्या नामाचा जप करावा. उदा. ॐ यं किंवा विठ्ठल नामाचा जप. यांचा मार्ग भक्ती हा मार्ग आहे.

‘है’ हे बीजाक्षर आकाशतत्त्वाचे कारक आहे. या बीजाक्षराच्या साधनेने आकाशतत्त्वाचे ज्ञान होते.

अशा प्रकारे शब्दसृष्टीमध्ये असंख्य बीजाक्षरे असून या बीजाक्षरांच्या अनुष्ठानाने विविध प्रकारचे ज्ञान प्राप्त करता येते. विविध प्रकारच्या विद्या प्राप्त करता येतात. ज्याप्रमाणे विशिष्ट पद्धतीच्या बीजाक्षरांचा जप करून प्रकाशमय देवता प्रसन्न करता येतात, त्याचप्रमाणे विशिष्ट प्रकारच्या बीजाक्षरांचा जप करून भयानक अंधःकारमय विश्वातील भूत-भैरवांनाही प्रकट करता येते व त्यांचेकडूनही विविध प्रकारच्या विद्या प्राप्त करता येतात.

भूत, भैरव, शाकिनी, डाकिनी लवकर प्रकट होतात किंवा एक दोन दिवस साधना करून बळी दिल्याने एखादी विद्या देतात. यामुळे अंधःकारमय मार्गाच्या साधना करणारे साधक बरेच असतात. क्वचित एखादा साधक प्रकाशमय मार्गाने जातो व आपल्या सूक्ष्मदेहाला प्रकाशमय बनवितो. अंध:कारमय विश्वाची माहिती वाचकांना देणे योग्य नाही. म्हणून प्रकाशमय विश्वाचीच माहिती देण्याचा प्रयत्न केलेला आहे व अंध:कारमय विश्वाचा ओझरता उल्लेख केला आह्रे.

सगुण भक्ती, निर्गुण ब्रह्म, भक्तिमार्ग, योगमार्ग या सर्व गोष्टी प्रकाशमय विश्वात येतात. सद्गुणांचे आचरण, दान, नम्रता, परोपकार या गोष्टी प्रकाशमय मार्गात येतात. निःस्वार्थ प्रेम करणे, प्रेमाने वागणे व इतरांना मदत करणे हे प्रकाशमय मार्गात येते.

स्वार्थीपणा, कुढत राहण्याची प्रवृत्ती, संकुचित वृत्ती, ईर्षा, द्वेष, मत्सर करणे हे दुर्गुण म्हणजे अंध:कारमय विश्व. शब्द ब्रह्माचा म्हणजे नामजपाचा, मंत्रजपाचा आधार घेऊन आपण या अंधःकारमय विश्वाच्या पलीकडे जाऊ शकतो.

 ऐं या बीजाक्षराचा जप केला असता सरस्वतीची प्रसन्नता प्राप्त होते व ज्ञान प्राप्त होते.

श्रीम् या बीजाक्षराचा जप केला असता महालक्ष्मीची प्रसन्नता प्राप्त होते.

न्हीम् या बीजाक्षराचा जप केला असता अनेक प्रकारचे ज्ञान होते, भुवनेश्वरी देवी प्रसन्न होते.

अशा प्रकारे शब्दसृष्टीमध्ये असंख्य बीजाक्षरे असून या बीजाक्षरांचा जप केला असता अनेक देवता प्रकट होतात व भक्तांना सन्मार्ग दाखवितात. हिंदू धर्मामध्ये प्रकाशयम मार्गातील देवता म्हणून गणेशापासून दत्तापर्यंत, सरस्वती पासून दुर्गापर्यंत अनेक देवी-देवता प्रसिद्ध आहेत. यापैकी कुठल्याही एखाद्या देवतेची आराधना करून प्रकाशमय मार्गाचे आपण अनुसरण करू शकतो. 

ज्योतिष मित्र मिलिंद (पुणे)
संपर्क : 7058115947
(सशुल्क कुंडली मार्गदर्शन)

स्वाती नक्षत्र विचार


विषय : स्वाती नक्षत्र विचार

संकलक : ज्योतिष मित्र मिलिंद

संदर्भ : नक्षत्र ज्योतिष

नमस्कार,

आज आपण स्वाती नक्षत्राबद्दल माहिती घेणार आहोत. स्वाती हे नक्षत्र चक्रातील १५ वे क्रमांकाचे नक्षत्र असून इंग्रजी नाव ‘आर्कटयूरस’ असे आहे. या नक्षत्रामध्ये एकच तारा असून तो सोन्यासारखा पिवळा, टपोरा, ठळक व व्याधासारखा अप्रतिम तेजस्वी आहे. काहींच्या मते याची आकृती प्रवाळासारखी आहे. पूर्व दिशेला उगवताना तर हे नक्षत्र मोठ्या चेंडूसारखे भासते. वैशाख महिन्यात ते रात्रभर आकाशात दिसते.

स्वाती या शब्दाचा अर्थच सु + अति स्वाती. जणू काही सुंदर सरोवरात विहार करणारा दुसरा हंस पक्षी होय. स्वाती याचा अर्थ खोल, खोलात शिरा, खोल संशोधन करा असाच आहे.

स्वाती हे नक्षत्र संपूर्ण तूळ राशीत असल्याने चतुष्पादी तीर्यड्मुखी चर, सुलोचनी व चल आहे. नक्षत्राचा स्वामी राहू, राशीस्वामी शुक्र व दैवत वायुदेवता आहे. नक्षत्राच्या ४ चरणांवर अनुक्रमे गुरु, शनि व शनि आणि गुरु यांचे स्वामित्व आहे. या नक्षत्रात वाऱ्याची अचाट बुद्धीमत्ता, राहूचा चाणाक्षपणा, धूर्तपणा व शुक्राची सौंदर्यदृष्टी व कला यांचा सुंदर संगम झालेला दिसतो.

कुंतीपुत्र महापराक्रमी भीमाचे हे नक्षत्र आहे.

स्वाती नक्षत्र देवनक्षत्र असून शुभ आहे व सत्त्वगुणी व नीतिमान आहे. स्वाती नक्षत्रावर जन्म झाल्यास जातक विद्वान, बुद्धीमान, गुणी, ईश्वरभक्त, सदाचारी, धार्मिक, विनयशील, आत्मसंयमी, व्यवहार कुशल, होशी, रसिक, आनंदी, कलाकुशल व उत्तम सौंदर्यदृष्टीयुक्त, पारखी, चैनी, उपभोगी पण विवेकी असतो. स्वाती नक्षत्र शरीरप्रकृती, सौंदर्य, लक्ष्मी, सरस्वती व कला या सर्वांनाच चांगले आहे. मात्र अधिकार योगाच्या दृष्टीने ते फारसे अनुकूल नाही.  या नक्षत्र जातकांना निवड करणे, पारखून घेणे, तोलून मापून बघणे यांची फार सवय असते.

पुरुष व स्त्रिया या दोघांनाही हे नक्षत्र चांगले आहे.

स्वाती नक्षत्रावर जन्मणाऱ्या पुरुष जातकांचा  बांधा उंच, सडपातळ, सुडौल, अवयव उंच पण थोडे गोल व भरीव, हातापायाची बोटे जरा लांब व जाड, कपाळ उंच, चेहरा उभट, नाक सरळ, डोके लांबट असते. चेहरा सुरेख पण जरा गंभीर व प्रौढ वाटतो. शारीरिक जीवन व रोगप्रतिकारक शक्ती बरी असते. हे जातक बुद्धीमान, हुशार, हौशी, रसिक, आनंदी, उपयोगी पण रजोगुणी आढळून येतात. वागण्यात समतोलपणा चांगला दिसून येतो. तशा आळशी नसून गतिमान व नेहमी काही उद्योगात व्यस्त असतात. स्वाती नक्षत्र बिघडल्यास या व्यक्ती स्वार्थी व कंजूष वृत्तीच्या होतात.

स्वाती स्त्री जातकांना हे नक्षत्र अनुकूल आहे. सौंदर्य, वात्सल्य, प्रेमभावना, कोमलपणा व संगोपन करण्याची वृत्ती हे गुणधर्म या नक्षत्रात विकसित झालेले आहेत. स्त्रियांना ते रूप, कला, गुण व लक्ष्मी आणि बुद्धी यांची खैरात करणारे आहे. या नक्षत्रावर जन्मणाऱ्या स्त्रिया उंच पण थोडे भारदस्त शरीर असणाऱ्या अवयव लांबट व गोल मात्र प्रमाणशीर, रेखीव, सुडौल असतात. कपाळ जरा गोल पण चेहरा उभट असतो. गाल फुगीर पण फार पुष्ट नसतात. नाक सरळ पण ठसठशीत, डोळे काळेभोर व टपोरे असतात. भुवया कोरीव असतात. चेहरा सुंदर, देखणा, पण थोडी उदासीनतेची झाक असणारा असतो. केस काळेभोर व लांब असतात. शरीर भरलेले असले तरी त्यांच्या हालचाली मात्र वाऱ्याप्रमाणे चपळ असतात. स्वभाव होशी, रसिक, उपभोगी, कलाकौशल्य व जगातील सर्व सुंदर वस्तू, चैन, आराम यांचा हव्यास असणाऱ्या असतात. त्यांना गायन, वादन, उंची कपडालत्ता, अलंकार, फुले, अत्तरे, सुगंधी पदार्थ यांची आवड असून राहणी नीटनेटके व व्यवस्थित असते. त्या आधुनिक विचाराच्या असल्या तरी अति फॅशनेबल नसतात. भडक रंगापेक्षा त्यांना आपल्या वर्णाशी व रंगाशी जुळणारेच कपडे आवडतात. मॅचिंग साडी व ब्लाऊजपेक्षा किंवा प्रिंटिंग वायल्सपेक्षा उंची व तलम साड्या व भरजरी शालूच जास्त प्रिय असतात. लांबसडक वेणी किंवा भरगच्च अंबाडे प्रिय असून त्यावर १-२ टपोरी फुले अथवा वेणी आवडते. तंग किंवा पुरुषी पोषाख फारसा आवडत नाही. रोहिणीप्रमाणे भरमसाट दागिन्यांनी मढण्यापेक्षा एखादी अंगठी किंवा नेकलेस त्यांना प्रिय असतो. वाहनांची फार हौस असते. स्वाती नक्षत्र स्त्री ही आधुनिक व सुधारक आहे. तेजस्वी असते, तसेच. चैनी, विलासी पण चपळ, तरतरीत व चुटचुटीत आहे. स्वातीला श्रीमंतीचा अभिमान असू शकतो. स्वाती स्त्री जातक कलावंत व कलाकुशल असू शकतात. स्वाती जातक स्त्रियांच्या कुंडलीत चंद्र व शुक्र असता या स्त्रिया चित्रकला, रंगकाम, विणकाम, रांगोळी काढणे, फुलांचे दागिने किंवा सुरेख वस्तू तयार करणे, कोरीव काम यांच्यात पारंगत असतात.

स्वाती नक्षत्राखाली बराचसा सघन, श्रीमंत व कलाकार वर्ग येतो. हे नक्षत्र सर्व प्रकारच्या व्यापाराला फार चांगले. या नक्षत्राखालील सर्व ठिकाणच्या घाऊक व्यापाऱ्याच्या जागा शेअरबाजार व ज्या ज्या ठिकाणी मोठ्या प्रमाणावर पैशाच्या उलाढाली होतात अशी ठिकाणे येतात. या नक्षत्राखाली धान्य, तेले, डाळी, कापड, सोने, चांदी, हिरे, माणके, सुगंधी पदार्थ व चैनीच्या वस्तूचे घाऊक व्यापारी, सिनेमा नाटके यात काम करणारा वर्ग, नट, नट्या, चित्रकार, पेंटर्स, आर्किटेक्ट, इंजिनिअर्स, शेअर बाजारातील दलाल, टी.व्ही., फ्रीज, मोटारी, रेडिओ, उंची फर्निचर यांचे व्यापारी, तसेच न्यायसंस्थेत काम करणारा वर्ग, न्यायाधीश, वकील बॅरिस्टर्स, अॅडव्होकेटस् किंवा मोठमोठ्या खाजगी कंपन्या, स्वायत्त मंडळे या ठिकाणी लठ्ठ पगारावर काम करणारा वर्ग ई. सर्वजण येतात.

या नक्षत्रामध्ये सर्व ग्रह निरनिराळे फलादेश देतात. कोणी शिक्षण, कोणी व्यापार, कोणी धन तर कोणी कला देतो.

स्वाती नक्षत्री रवि शरीरप्रकृती व गुणाच्या दृष्टीने साधारण असतो. सत्त्वगुणी, उदार व परोपकारी असतो. अधिकारयोगाच्या दृष्टीने अनुकूल असतो. मात्र विद्या व धनाच्या दृष्टीने मध्यम असतो.

स्वाती नक्षत्री चंद्र अनुकूल असतो. जातक सुंदर, आनंदी व देखणा असतो. विद्वत्ता व बुद्धीमत्ताही चांगली असते. रजोगुण जास्त दिसून येतात. तोलून बघण्याची वृत्ती फार आढळते.

स्वाती नक्षत्री मंगळ असता इंजिनिअरिंगच्या शिक्षणाला चांगला. यांचा उंच, सडपातळ, सडसडीत असतो. धनाच्या दृष्टीनेही चांगला.

स्वाती नक्षत्री बुध उत्तम प्रकारची बुद्धीमत्ता देतो. गणित विषय चांगला, स्मरणशक्ती, पाठांतरशक्ती, ग्रहणशक्ती चांगली असते. हे जातक हुशार, चुटचुटीत, व्यवहार कुशल व तरतरीत असतात. शरीरप्रकृतीही उत्तम असते. थोडे बुटके पण चपळ असतात.

स्वाती नक्षत्री गुरु बुद्धी व विद्येच्या दृष्टीने अनुकूल असतो. हे जातक अतिशय हुशार, ज्ञानी, बुद्धीमान व विद्वान असतात. बुद्धी खोल, विचारी, संशोधक असून तुलनात्मक अभ्यासाची बरीच आवड असते. स्मरणशक्ती, पाठांतर, ग्रहण व आकलनशक्ती उत्तम असून त्या सर्व शास्त्रांत पारंगत असतात. शिक्षक व प्रोफेसर्स यांना हा गुरु बरा. धनाच्या दृष्टीनेही बरा. पण शरीरप्रकृतीच्या दृष्टीने मध्यम. सत्वगुणाचा पुतळा असतात.

स्वाती नक्षत्री शुक्र भाग्याचे होय. हे जातक गोंडस, सुडौल व सुंदर शरीर, चेहरा तेजस्वी,  आकर्षक, मोहक व टवटवीत असतात. धन भरपूर मिळते व कला कौशल्य पारंगत असतात. शुक्र उंची व चैनीच्या वस्तूंच्या व्यापारास, सिनेमा, नाटकात काम करण्यास फारच अनुकूल असतो. हे जातक फार हौशी, विलासी, शौकीन, शृंगारी, चैनी व उपभोगी असतात.

स्वाती नक्षत्री शनि बुद्धी, विद्या व धनाच्या दृष्टीने चांगला. शरीरप्रकृतीही कणखर व सशक्त असते. हाडापेराने मजबूत, काटक व भारदस्त शरीर असते. जातक बुद्धीमान, संशोधक, चिकित्सक, चौकस, सखोल बुद्धी व विद्येसाठी बरेच कष्ट व श्रम घेणारे असतात. जातक उत्तम संशोधक, शास्त्र, कायदेपंडित, प्रबंध लिहिणारे असू शकतात. व्यापाऱ्याच्या कुंडलीत स्वाती नक्षत्री शनी असता कोणत्याही वस्तूंचे विशेषतः धान्य, तेले, कापूस, कपडे यांचे घाऊक व्यापारी, गिरण्यांचे व कारखान्यांचे मालक असतात. लक्षाधीश व कोट्याधीश होऊ शकतात. स्वभावाने मात्र या व्यक्ती अति कंजूष, अरसिक, चिकित्सक असतात. धन असूनही उपभोग घेण्याची वृत्ती नसते. धनसंचयाकडे विशेष लक्ष असते.

स्वाती नक्षत्री राहू अप्रतिम बुद्धी, संशोधन व कला यांना अनुकूल असतो. स्वनक्षत्र असल्याने तो बलवान असतो. पेंटिंग, ड्रॉइंग, फोटोग्राफी, आर्किटेक्ट, कोरीव काम यांना राहू चांगला असतो. शरीरप्रकृती व बांचा ऐटबाज व आकर्षक असतो.

स्वाती नक्षत्री केतू असता जातकास रसिक, धार्मिक, पारमार्थिक, आध्यात्मिक विद्येची आवड दर्शवतो.

स्वाती नक्षत्री हर्षलल असता बुद्धी, विद्या, उच्च शिक्षण, स्वतंत्र कर्तृत्व, हुशारी दाखवल्यास तो उत्तम असतो. या जातकामध्ये बुद्धी वैशिष्ट्य दिसून येते. संशोधन करणे, नावीन्यपूर्ण कल्पना, नवीन नवीन शोध लावणे यांना तो चांगला असतो. स्वाती नक्षत्री दशमात हर्षल असता हे जातक धडाडी, कार्यकुशलता व कर्तबगारी असून आपल्या अलौकिक बुद्धी व कार्याने आपली कारकीर्द उज्ज्वल करतात.

स्वाती नक्षत्री नेपच्यून अंतःस्फूर्ती, प्रतिभाशक्ती, कल्पनाशक्ती, दुसऱ्याच्या मनातील विचार जाणण्याची शक्ती, आत्मसंशोधन यांसाठी चांगला.

स्वाती नक्षत्रावर होणारे रोग फारसे दाहक किंवा क्रूर नसले तरी बराच काळ मुरणारे असतात. विशेषतः मूत्रपिंडाचे विकार (किडनी), लघवीचे विकार, कंबर दुखणे, गुरु अनिष्ट असता रक्ताभिसरण किंवा रक्तदाबाचे विकार. चंद्र शुक्र अनिष्ट असता मधुमेह, वाताधिक्य, सर्दी, कफ यांचा फार त्रास होतो. मंगळ- शुक्र युति असून ते अनिष्ट असता गुप्तरोग व चंद्र शनि युती असता दमा अथवा श्वासोच्छ्वासाच्या विकाराचा संभव असतो. कधी कधी ओकाऱ्या, मळमळ किवा काविळीपासूनही त्रास होऊ शकतो.

स्वाती हे राहूचे नक्षत्र असल्याने काही वेळा यात शनि, राहू, मंगळ असे ग्रह असता काळी विद्या, जादूटोणा, पिशाच्च विद्या, अघोरी विद्या यात यश देते.

स्वाती नक्षत्र सुलोचनी असल्याने या नक्षत्रावर वस्तू हरवल्यास कितीही प्रयत्न केला, तरी ती परत मिळणे कठीण असते. वस्तू उत्तरेला गेलेली असते. या नक्षत्राचा भाग्यांक ६ किंवा ८ असतो. शुक्राचा हिरा किंवा शनीचा नीलमणी लाभदायक असतो, हस्ताक्षर अतिशय सुरेख, वळणदार, स्पष्ट व ठळक असते. विशेषतः व, ब, क अशा अक्षरातील गोलाकार वळण फारच सुंदर दिसते.

स्वाती नक्षत्र शुभ व देवगणी असल्याने मुहूर्तशास्त्रात या नक्षत्राचे महत्त्व फार आहे. यावर नांगर धरणे, बी पेरणे, सुगंधी पदाचांची झाडे लावणे, जनावरे घेणे, नवीन वाहन विकत घेणे व चालू करणे, नवीन वस्त्रे व अलंकार घालणे, विद्यारंभ, नवीन दुकान सुरू करणे, विहिरी खणणे, मौजी, बारसे, विवाह, गृहप्रवेश, वधू प्रवेश, औषध घेणे इत्यादी कार्यांना फारच चांगले.

ज्योतिष मित्र मिलिंद (पुणे)
संपर्क : 7058115947
(सशुल्क कुंडली मार्गदर्शन)